Przemówienie burmistrza z okazji Święta Narodowego Trzeciego Maja

Drodzy Mieszkańcy!

Pierwsza konstytucja w Europie i druga na świecie, po amerykańskiej, była testamentem gasnącej Ojczyzny. Zrodzona z oświeceniowych idei ustawa zasadnicza, miała położyć kres szlacheckiej samowoli i mogła stać się podwaliną pod budowę nowoczesnego społeczeństwa i narodu. Niestety nasi przodkowie nie mieli szczęścia. Mądrość elit, przyszła zbyt późno, a dokonana przez targowiczan zdrada przypieczętowała upadek pierwszej Rzeczypospolitej.

Podzielona przez zaborczych sąsiadów: Austrię, Prusy i Rosję, zniknęła z map świata na 123 lata. Reformy Sejmu Wielkiego nadeszły zbyt późno i nie zapobiegły narodowej katastrofie. Mimo to, pamięć o podjętej próbie naprawy Rzeczpospolitej, dawała całym pokoleniom Polaków nadzieję na wolną Ojczyznę.  To z niej rodziła się wiara i odwaga, które pchały kolejne generacje do narodowo-wyzwoleńczych zrywów, walki o zachowanie kultury, języka i religii.  Tutaj, w Wielkopolsce doświadczenia przegranych powstań, doprowadziły do narodzin zjawiska pracy organicznej, pracy u podstaw. Jego powszechność i systematyczny rozwój były możliwe dzięki zaangażowaniu ziemiaństwa, które wyciągnęło lekcję z trudnej historii i zrozumiało, że nie da się odzyskać niepodległości tylko w oparciu o arystokrację. Wielki trud organiczników zaowocował podniesieniem poziomu gospodarowania na wielkopolskiej wsi, rozwojem przemysłu i spółdzielczości, zatrzymał także wykup polskiej ziemi. Doprowadził do narodzin nowoczesnego, zintegrowanego społeczeństwa wielkopolskiego, które było w stanie zorganizować i skutecznie przeprowadzić zwycięskie Powstanie Wielkopolskie. Jego symbolem przez kilkanaście lat, był stojący na tym placu pomnik zadedykowany „Cieniom Poległych 1919-1920”, zwieńczony statuą Powstańca Wielkopolskiego. To dlatego w wolnej Polsce, właśnie w tym miejscu, przy innym już monumencie Bohaterów Ziemi Bukowskiej, czcimy pamięć naszych przodków.

Tegoroczna majówka zachęciła do aktywnego spędzania czasu. Nieco mniej chętnie interesowaliśmy się wiadomościami ze świata i krajowej polityki. Mimo to, do wielu z nas tuż przed majówką, dotarły wiadomości o przedwczesnej, tragicznej śmierci i późniejszym pogrzebie posła Łukasza Litewki. Nie każdy znał jego postać, ale po tym nieszczęściu, przypomniano nam wszystkie dobre inicjatywy jakie podejmował. Mówiono, że był człowiekiem empatycznym, zaangażowanym w wiele akcji charytatywnych, pochłoniętym pomaganiem ludziom pokrzywdzonym przez los oraz misją walki o prawa zwierząt. Był człowiekiem, który „zarażał dobrem”. Jego pogrzeb zgromadził przedstawicieli niemalże wszystkich opcji, którzy podali sobie dłonie. Chociaż na chwilę zapanowała zgoda, a my wszyscy przypomnieliśmy sobie, że dobro jest wartością nadrzędną.

Niestety XI wiek przyniósł już w Polsce aż nadto wydarzeń, które głęboko poruszyły całe społeczeństwo, które jednocześnie jednoczyły naród w bólu i refleksji, i po których wielu wierzyło, że możliwa stanie się trwała zgoda narodowa. Podobne emocje – nadzieja przeplatana troską o los Ojczyzny –towarzyszyły już naszym przodkom u schyłku XVIII wieku. Jednak nasi przodkowie w obliczu głębokiego kryzysu mimo wszystko potrafili wznieść się ponad podziały i podjąć wspólny wysiłek naprawy państwa. To właśnie ta determinacja i poczucie odpowiedzialności za dobro wspólne doprowadziły do uchwalenia Konstytucja 3 Maja – aktu odwagi politycznej, który pokazuje, że nawet w najtrudniejszych chwilach jedność nie jest tylko marzeniem, lecz realnym wyborem.

Żyjąc w suwerennej Polsce, powinniśmy wyciągać wnioski z naszej historii i pamiętać o tym, że wolność nie jest dana raz na zawsze.   Kiedy znany nam porządek światowy chwieje się w posadach, kiedy za wschodnią granicą, od czterech lat trwa krwawa wojna z nieprzyjazną nam Rosją, kiedy przez nieprzewidywalną politykę amerykańską, architektura bezpieczeństwa na świecie jest zagrożona, Polska potrzebuje narodowej zgody bardziej niż kiedykolwiek. Powinniśmy do niej dążyć na wszystkich szczeblach, rozpoczynając od gmin, poprzez powiaty i województwa, na poziomie krajowym kończąc. Wzmacniajmy naszą Ojczyznę dążąc do porozumienia w naszych miejscach pracy i nauki oraz na wszelkich polach publicznej i społecznej aktywności. Do zgody dojdziemy tylko poprzez szukanie wspólnego dobra i szacunek dla drugiego człowieka.

Naszą piękną tradycją stało się nagradzanie w dniu Święta Konstytucji 3. Maja osób, które angażowały się w pracę na rzecz lokalnej społeczności. Bardzo dziękuję Radzie Miasta i Gminy z Panem Przewodniczącym Andrzejem Jankowskim na czele, za jednomyślne podjęcie uchwał w sprawie nadania tytułu „Zasłużony dla Miasta i Gminy Buk”.  W tym roku nasz samorząd docenił piękno sztuki w osobach dyrygenta i członków Zespołu Kameralnego „Amici Canti”, mądrość – reprezentowaną przez emerytowanego dyrektora Gminnego Zespołu Szkól oraz waleczne serce – byłego prezesa Klubu Żołnierzy Rezerwy. Niech dobro, którym na przestrzeni lat, obdarowali nas Laureaci, będzie dla nas inspiracją i zachętą do działania na rzecz naszej małej Ojczyzny.

Na zakończenie chciałbym wspomnieć o przypadających w tym roku, wyjątkowych jubileuszach Ochotniczych Straży Pożarnych: 100-leciu jednostki w Otuszu oraz 80-leciu jednostki w Dakowach Suchych. Już jutro przypada dzień św. Floriana – patrona strażaków. Z tej okazji wszystkim druhom chciałbym gorąco podziękować za służbę na rzecz naszej społeczności oraz życzyć tyle samo wyjazdów, co i powrotów.

Wiwat maj, Trzeci maj!